Bath Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, Avrupa’da buğday, insanlarda ve hayvanlarda hastalığa neden olan zararlı mikotoksinlerin saldırısı altında. Avrupa’daki buğday mahsullerinin neredeyse yarısı, toksinlere yol açan bir mantar enfeksiyonu olan Fusarium Head Blight’tan etkileniyor.
Ph.D. Neil Brown liderliğindeki araştırma ekibi, Avrupa gıda ve hayvan yemi tedarik zincirlerine giren buğday tanesine odaklanarak, hükümetler ve tarım işletmelerinde bulunan en büyük Fusarium mikotoksin izleme veri setlerini inceledi. Ekip, Avrupa çapında (Birleşik Krallık dahil) son 10 yıldaki verileri kullanarak mikotoksin tehdidi ve nasıl değiştiğine dair şimdiye kadarki en eksiksiz resmi oluşturdu.
Fusarium mikotoksinlerine her Avrupa ülkesinde rastlanmıştır. Avrupa’da insan gıdası olarak yetiştirilen buğdayın yarısı Fusarium tarafından üretilen mikotoksin Deoksinivalenol (DON) (yaygın olarak “vomitoksin” olarak anılır) içerir ve Birleşik Krallık’ta buğdayın yüzde 70’i kontaminedir.
Hükümetler, insanlar tarafından tüketilecek olan buğdaydaki vomitoksin kontaminasyon seviyelerine yasal sınırlar koymaktadır. Bu tür düzenlemeler, vomitoksin konsantrasyonu için güvenlik limitlerini karşılayan sofralık buğdayın yüzde 95’inde etkili koruma sağlar. Bununla birlikte, mikotoksinlerin her yerde bulunması endişe vericidir, çünkü kişinin beslenmesinde mikotoksinlere bir ömür boyunca sürekli, düşük düzeyde maruz kalmasının etkisi bilinmemektedir.
Ek olarak, araştırmacılar vomitoksin içeren gıda buğdayının yüzde 25’inin diğer Fusarium toksinlerini de içerdiğini buldular. Tüm buğday rutin olarak diğer toksinler için test edilmediğinden, bu muhtemelen hafife alınmış bir tahmindir. Bath Üniversitesi araştırmacıları, ek toksinlerin, tek başına çalışan bir toksinden daha büyük olumsuz sağlık etkilerine sahip olmasını sağlayacak olan vomitoksin ile sinerjistik etkileşime girmesinin mümkün olduğunu açıklıyor. Bununla birlikte, kesin sağlık etkileri henüz anlaşılamamıştır.
Fusarium Head Blight yıldan yıla dalgalanan bir hastalıktır, ancak çalışmanın yazarları Akdeniz’de mikotoksin düzeylerinin 2010’dan bu yana daha şiddetli hale geldiğini bulmuşlardır. 2018’de Akdeniz’de kaydedilen mikotoksin düzeyleri ve 2019 salgını, aynı on yıl içindeki diğer zamanlardan daha yüksekti.
Araştırmacılar, Fusarium mantarının gelişimine imkan sağlayan toprak uygulamaları ve iklim değişikliği gibi farklılıkların buğdaydaki mikotoksin düzeylerinin artmasında önemli bir rol oynadığından şüpheleniyorlar. Araştırmacılar, bitkileri patojen mantarlara karşı korumanın daha iyi yollarının geliştirilmesinin önemini vurguluyorlar.
