Geniş spektrumlu bir antibiyotik olan kloramfenikol, ilk olarak 1947’de bir toprak örneğinden izole edildi. Kloramfenikol, kemik iliği aplazisi olasılığı nedeniyle artık Amerika Birleşik Devletleri’nde yaygın olarak kullanılmamaktadır. Bununla birlikte, etkinliği ve düşük maliyeti nedeniyle gelişmekte olan ülkelerde kullanılmaktadır. Amerika Birleşik Devletleri’nde kullanımı, antibiyotiğin potansiyel faydalarının risklerinden daha ağır bastığı enfeksiyonlarla sınırlıdır. Kloramfenikol, 50S ribozomal alt birimine bağlanarak bakteriyel protein sentezini inhibe eder. Hematopoetik toksisiteye ek olarak, gri bebek sendromu bu ajanla ilişkili en dikkate değer ters reaksiyonlardan biridir.
Kloramfenikolün Spektrumu Yan Etkileri
Kloramfenikol geniş bir aktivite spektrumuna sahiptir ve Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae ve Escherichia coli dahil olmak üzere bir dizi bakterinin neden olduğu konjonktivit, blefarit vb. gibi oküler enfeksiyonların tedavisinde etkilidir. Pseudomonas aeruginosa’ya karşı etkili değildir. Aşağıdaki duyarlılık verileri, tıbbi açıdan önemli birkaç organizma için minimum inhibitör konsantrasyonu temsil eder.
Escherichia coli: 0.015 – 10.000 μg/mL
Staphylococcus aureus: 0,06 – 128 μg/mL
Streptococcus pneumoniae: 2 – 16 μg/mL
Bu konsantrasyonların her biri, hedeflenen bakteri suşuna bağlıdır. Örneğin bazı E. coli suşları, kloramfenikol direncinin kendiliğinden ortaya çıktığını gösterir.
Aşağıda, kloramfenikolün yan etkileri verilmiştir.
1
Aplastik Anemi
2
Kemik İliği Baskılanması
2
3
Lösemi
4
Gri Bebek Sendromu
4
5
Aşırı Hassasiyet Reaksiyonları
6
Nörotoksik Reaksiyonlar
6
Veterinerlik Alanında Kloramfenikol Kullanımı
Süt veren ineklerde kloramfenikol kullanımı yasaktır. Bu yüzden, süt ve süt ürünlerinde kloramfenikol miktarı 0 olmalıdır. Rusya, Avrupa Birliği, ABD ve Çin gibi ülkeler tarafından yasaklı antibiyotikler listesinde yer alırlar. Sığırlarda dışında, veteriner tıbbında kullanımı son derece kısıtlı olmasına rağmen, kloramfenikol hala bazı önemli veterinerlik kullanımlarına sahiptir. Şu anda koalalarda klamidyal hastalığın en faydalı tedavisi olarak kabul edilmektedir. Koalalarda kloramfenikolün farmakokinetiği araştırılmıştır.
Yayınlanmamış olmasına rağmen, son araştırmalar, mantar enfeksiyonlarından kaynaklanan yaygın tahribatı önlemek için kurbağalara kloramfenikolün de uygulanabileceğini öne sürüyor. Yakın zamanda amfibilerde chytridiomycosis için hayat kurtarıcı bir tedavi olduğu keşfedilmiştir. Chytridiomycosis, 1980’den beri kaybedilen 120 kurbağa türünün üçte birinin yok olmasından sorumlu tutulan bir mantar hastalığıdır.
| Ülke / Bölge | Sütte Kloramfenikol Sınırı (MRL) |
|---|---|
| AB / Türkiye | Yasaklı Antibiyotikler Listesindedir. |
| ABD | Yasaklı Antibiyotikler Listesindedir. |
| Çin | Yasaklı Antibiyotikler Listesindedir. |
| Rusya | Yasaklı Antibiyotikler Listesindedir. |
