Antibiyotikler, tarım ilaçları veya pestisitler; hayvan sağlığına, tarım ürünlerine zarar veren ve önemli oranda verim kaybına yol açan bakteriler, zararlı ve yabancı otları kontrol etmek ve bunların ürünlere, hayvanlara vermiş olduğu zararları önlemek amacıyla kullanılmaktadır. Bitki ve hayvan koruma ürünlerinin kullanılmasından sonra, aktif maddesinin, metabolitlerinin ve bozunma ürünlerinin bitkide ve hayvanda, ürün üzerinde veya ürün içinde, hayvan vücudunda, toprakta ve suda kalabilen; analizlerle tespit edilebilen miktarlarına da İlaç Kalıntısı denir.

İlaç Kalıntı Arınma Süresi Nasıl Belirlenir?

İlaç Kalıntı Arınma Süresi belirleyebilmek için öncelikle Maksimum Kalıntı Seviyesi (MRL) belirlenmelidir. MRL’nin tespiti için yapılan deneylerde öncelikle canlılar için “gözlenebilen hiçbir yan etki göstermeyen doz” belirlenir. Buna NOEL (gözlenebilen hiçbir yan etki göstermeyen doz) değeri denir ve mg/kg olarak ifade edilir.

NOEL değeri belirlendikten sonra, toplumdaki çocuk veya doğmamış bebekler gibi hassas gruplar da dikkate alınarak, değerlendirme sırasındaki mevcut bilgiler ışığında, tüketiciye fark edilebilir herhangi bir sağlık riski teşkil etmeyen, bir bireyin vücut ağırlığı esas alınarak, tüm yaşamı boyunca gıdalarla günlük olarak alabileceği madde miktarı olan ADI nin tespiti için; bulunan NOEL değeri, bir güvenlik faktörüne, genellikle 100 e, bölünür ve o ilacın, kabul edilebilir günlük alım miktarı yani ADI değeri, mg/kg veya ppb cinsinden belirlenir.

Bazı Antibiyotiklerin İlaç Kalıntı Arınma Süreleri

Antibiyotik Grubuİlaç Kalıntı Arınma Süresi (Süt)İlaç Kalıntı Arınma Süresi (Et)
Tetrasiklin12 Gün28 Gün
Florfenikol28 Gün44 Gün
Gentamisin2 Gün80 Gün
Sülfonamid5 Gün14 Gün
Seftiofur0 Gün7 Gün
Streptomisin8 Gün60 Gün
Kanamisin3 Gün60 Gün
Linkomisin3 Gün30 Gün
Sefapirin0 Gün2 Gün

Not: Yukarıda belirtilen sürelerin tamamı ilaçların belirtilen dozda alındığı dozda geçerlidir. Doz aşımı yapıldığı taktirde İKAS değişebilir. Bu durumda hayvandan alınan et ve süt kullanıma sunulmadan mutlaka teste tabi tutulmalıdır.